O malarstwie Józefa Czapskiego I Wykład otwarty malarza Piotra Pańkowskiego

"Nie sposób bez tremy, z zachowaniem stosownego dystansu wobec Mistrza, opowiedzieć choćby o fragmencie jego dzieła. O wielkich dokonaniach Czapskiego dla kultury polskiej napisano tomy. On sam w wielu tekstach przybliżał meandry swojej artystycznej drogi i zgłębiał sens sztuki. Są to refleksje wciąż bardzo aktualne i w moim odczuciu - kluczowe dla rozumienia procesów twórczych.

Spotykając wybrane wypowiedzi z obrazami, chciałbym w swojej prelekcji przybliżyć sposób myślenia Czapskiego, pokazać ewolucję jego sztuki, odkrycia artystyczne, do jakich z mozołem i niesłychaną konsekwencją dochodził. Omawiając niektóre obrazy, pokażę, dlaczego jego dzieło, niedoceniane za życia, z czasem nabrało ponadczasowej mocy. A dziś, z perspektywy lat, wydaje się być jednym z filarów kultury plastycznej XX wieku - zaprasza na wykład dr Piotr Pańkowski.  - Mimo licznych przeciwności Czapski zawsze z pasją wracał do malarstwa. Uprawianie go uważał za powołanie, któremu do ostatnich dni swego długiego życia pozostał wierny. Byłem jego cichym, dyskretnym uczniem, zaczytywałem się w książkach, które napisał, wpatrywałem z uwagą w obrazy, które stworzył. Dziś z prawdziwym wzruszeniem pragnę dołączyć do ogólnopolskich wspomnień o człowieku niezwykłym, moim bezdyskusyjnym autorytecie, artystycznym i moralnym". 

Kalendarium życia i twórczości Józefa Czapskiego:
https://kulturaparyska.com/pl/people/show/jozef_czapski/calendar

Więcej o Józefie Czapskim:
https://culture.pl/pl/tworca/jozef-czapski

Piotr Pańkowski 
urodzony w 1961 w Warszawie. Artysta od 45 lat czynnie zajmujący się malarstwem, doktor sztuki i absolwent warszawskiej ASP na Wydziale Malarstwa w pracowni prof. Jacka Sienickiego. Pracuje jako profesor uczelni, wykłada rysunek i malarstwo na Wydziale Architektury Akademii Techniczno-Artystycznej w Warszawie. Prywatnie: mąż Ewy i tato Natalii, dobry przyjaciel ukochanych piesków Jamka i Jogi. 

“Na obrazy i procesy twórcze - tak moje, jak i innych artystów - lubię patrzeć całościowo, dostrzegać złożoność dróg i konsekwencje wynikające z dokonanych wyborów. Każdy kolejny krok wynika z poprzedniego i dopiero obserwacja dłuższej sekwencji daje ogląd, jaki był to marsz i dokąd prowadził.

W mojej twórczości znajdują się prace wykonane różnymi technikami. Każda pozwala uchwycić i uwypuklić coś innego - nadać obrazowi miękkości, wzmocnić przejrzystość, lekkość lub przeciwnie - oddać jego ciężar i samą formą wyrazić wysiłek i cierpliwość, jakiej wymaga malowanie. Dzięki tej zmienności pełniej mogę dzielić się swoim widzeniem świata. 

Bardzo lubię i cenię sobie kontakt z widzami, którzy w rozmowach o sztuce wyrażają swój osobisty do niej stosunek, przedkładając go nad obiegowe sądy i popularne opinie. Sztuka bowiem jest dla mnie intymnym spotkaniem dwóch wrażliwości: artysty, który tworzy, i odbiorcy odczytującego to przez pryzmat własnego doświadczenia. 
Wykłady prowadzone dla SCEK o innych artystach, o moich Mistrzach, są dobrą okazją do spotkania się, wymiany myśli, odczuć i właśnie - swoich wrażliwości”.  

Więcej: https://www.piotrpankowski.com 

Wykład z okazji Roku Józefa Czapskiego, 
odbędzie się w  ramach warszawskiej Nocy Muzeów 2026 w SCEK
16 maja 2026 (sobota), godz. 17:00-19:00 
Stołeczne Centrum Edukacji Kulturalnej 
Sala kinowa, I piętro, ul. Jezuicka 4, Stare Miasto 
Wstęp wolny, obowiązuje rejestracja za pomocą formularza dostępnego poniżej:

 Elektroniczny formularz zgłoszenia – dostępny tutaj (kliknij) 

Prezentowane obrazy Józefa Czapskiego pochodzą z katalogu, który znajduje się w bibliotece cyfrowej Polona.pl: Józef Czapski, "Obrazy i rysunki ze zbiorów prywatnych: 3 kwietnia - 13 maja 1996", Galeria Międzynarodowego Centrum Kultury, Kraków 1996.